Το φθινόπωρο ως εποχή σηματοδοτεί τους πόρους που φθίνουν, δηλαδή την σταδιακή μετάβαση της φύσης από την καλοκαιρινή πανδαισία προς μια πιο ψυχρή, λιγότερο ευημερούσα φύση. Παραδοσιακά οι άνθρωποι κατά το διάστημα αυτό ετοιμάζονται για να αντιμετωπίσουν το χειμώνα που έρχεται, συγκεντρώνοντας τα απαραίτητα για να ανταπεξέλθουν.
Έτσι και εγώ φρόντισα να συγκεντρώσω εικόνες, γεύσεις και μυρωδιές εν όψει χειμώνα, για να ανταπεξέλθει στη βαρυχειμωνιά η ταλαίπωρη ψυχή μου. (Όχι ότι δεν θα τη φροντίσω και τους επόμενους μήνες, αλλά μου φάνηκε ωραία ιδέα για εισαγωγή του άρθρου…)

Βενετία, λοιπόν, μια πόλη μοναδική. Ένα παράδοξο ύπαρξης, και σημείο της ακατάπαυστης ανάγκης του ανθρώπου να υποτάξει τη φύση. Η ύπαρξή της και μόνο είναι ένα θαύμα επιμονής και αυταπάρνησης.Ταυτόχρονα, ακριβώς επειδή αποτελεί ένα προορισμό μοναδικής ομορφιάς και ιστορίας, δέχεται και έναν αριθμό τουριστών και επισκεπτών εξαιρετικά αυξημένο.
Το φθινόπωρο όμως είναι αλλιώς. Υπάρχει χώρος, υπάρχει αέρας, υπάρχει οπτικό πεδίο. Και χρόνος.
Αυτή τη φορά τα απέφυγα τα μουσεία. Τα είχα δει τα περισσότερα άλλη φορά, με αυτό τον ψυχαναγκασμό να περάσεις τη ματιά πάνω από κάθε έκθεμα σημαντικό και ασήμαντο. Museum fatigue λένε το λένε, που κοιτάς και δεν “γράφει” το σύστημα, απλά κοιτάς και λες ΟΚ τα κοίταξα και αυτά, πάω να κοιτάξω και άλλα, μη χάσω καμια γωνία γύψινη ή καμια πινελιά σπουδάια.
Τώρα πήγα για να ζήσω την πόλη χωρίς ιδιαίτερο πρόγραμμα, και το αποτέλεσμα ήταν θριαμβευτικό.
Biennale 2026
Ξεκίνησα από Biennale, με συνοδεία ενός υπέροχου ήλιου και ιδανικής θερμοκρασίας.
Εκεί τολμώ να πω πως τα περισσότερα περίπτερα ήταν από αδιάφορα έως ανύπαρκτα. Άψυχη η Αγγλία, κούφια η Γερμανία, ακατάληπτη η Γαλλία, οι χώρες του τέως ανατολικού μπλοκ παρουσίαζαν εκθέματα και concepts άνευ ουσίας. Λίγες παρουσίες ήταν ενός κάποιου εκτοπίσματος, με ιδιαίτερη μνεία στην Αυστρία με τη μεγαλειώδη ανθρώπινη καμπάνα της που κρούει τον κώδωνα κινδύνου για την ανθρωπότητα. Συρροή κόσμου για το ενσταντανέ που πραγματικά σε άφηνε με το στόμα ανοιχτό.
Η Ελλάδα είχε μια πολύ αξιόλογη παρουσία με ένα φουτουριστικό χώρο, έντονο το στοιχείο της διάδρασης και σημαντικό αριθμό επισκεπτών διαρκώς. Μπράβο μας. Ο κόσμος ήταν αρκετός, ο καιρός βοήθησε πολύ. Βόλτες, θάλασσα δίπλα, όλα τα τραπεζάκια με τα πορτοκαλί ποτήρια του Aperol και η ζωή σε Ιταλικό φόντο φαντάζει θεσπέσια.

Libreria Acqua Alta
Βόλτα στα βορειοανατολικά της Βενετίας στην περιοχή Castello. Εκεί μας περιμένει ένα από τα ομορφότερα βιβλιοπωλεία στον κόσμο, όπου στη μέση του μακρόστενου πανάρχαιου δωματίου δεσπόζει μια γόνδολα γεμάτη βιβλία και γραφές.
Εδώ βρίσκεις ό,τι τραβάει η ψυχή σου από Ιταλικό βιβλίο. Ειδικές εκδόσεις, ψαγμένα κόμικς κατά τη μακρά παράδοση των Ιταλών comic makers, εκτεταμένοι κατάλογοι για ταξιδιωτικούς οδηγούς της Βενετίας. Πήρα ένα τεύχος Corto Maltese και μια απίθανη έκδοση του Il Nome della Rose σκιτσογραφημένη από τον Milo Manara – αριστούργημα

Cannaregio
Μακριά από το κέντρο με τα μουσεία και τα τουριστικά “πρέπει”, στο βόρειο και πιο απομακρυσμένο μέρος της Βενετίας, θα βρεθεις σε στενά και κανάλια που έχουν άλλο πρόσωπο, πιο allegro. Εδώ κινούνται κυρίως ντόπιοι. Ακούς μόνο ιταλικά, βλέπεις ανθρώπους που γυρίζουν από δουλειά, από σπουδές (είδα τουλάχιστον 3 πανεπιστήμια και ακαδημίες καθώς και αναρίθμητες μεγάλες και μικρές σχολές καλών τεχνών), νεολαία με ρυθμό και ύφος βενετσιάνικο. Εδώ δεν έχει ούτε γόνδολες ούτε καφέ με καναπέδες αιώνων, ούτε ορχήστρες να παίζουν διασκευές των Coldplay με παπιγιόν.
Εδώ πας σε μια chicceteria από τις πολλές που υπάρχουν, παίρνεις το κοκτέιλ και τα chicceti σου, κάθεσαι στη γέφυρα ή στο κατάστημα παραδίπλα, και γίνεσαι ένα με το αυθεντικά ζωντανό κομμάτι της μοναδικής αυτής πόλης.

Εδώ περνάει η ώρα και ο ήλιος πέφτοντας χρωματίζει τα πανάρχαια κτίρια με το χρυσό του χρώμα, την ίδια ώρα που ανακατεύονται σύγχρονες ιταλικές μουσικές από τα μαγαζιά. Παράλληλα, στο παρακείμενο κανάλι περνάει βάρκα με 2 ζευγάρια, και παίζει από το ηχείο του το sara perche ti amo και παρασύρει όλο τον κόσμο σε δυνατή, παθιασμένη βουή, να τραγουδήσει μαζί τους, δίνοντας τόνο αυθόρμητα φεστιβαλικό.
Εδώ μπορεί και κάποια κύτταρα της ύπαρξής μου να μετατράπηκαν σε βενετσιάνικα για λίγο..
Accademia
Η γέφυρα αυτή είναι σαφώς λιγότερο αποτυπωμένη και πολυσύχναστη σε σχέση με τη Rialto, και ευτυχώς έχω να πω. Εδώ οι κοντινές πλατείες αποτελούν οάσεις ησυχίας, αποπνέουν grande belleza. Έχει τουρίστες, αλλά έχει κ ντόπιους. Έχει κίνηση, όχι όμως χάος. Είναι τόσο όσο πρέπει.
Πολλες μα ποοοολλές gallerie, έργα ντόπια και διεθνή. Μαγαζιά με καρναβαλικές μάσκες, ανακατεμένα με chiceterias και παλαιοβιβλιοπωλεία. Ξαφνικά μικρές πλατείες – οάσεις με ένα τραπέζι με θέα σε μια αψίδα που βλέπεις να περνάνε γόνδολες. Τι να πρωτογράψει το μυαλό.

Νότια του Dorsoduro
Εδώ έχουμε την καλύτερη βόλτα της Βενετίας. Χαλαρός κόσμος, υπέροχα μαγαζιά, μεγάλος δρόμος παραθαλάσσιος για βόλτα χωρίς ανέβα κατέβα σε σκάλες καναλιών. Και ένα υπέροχο ηλιοβασίλεμα που χρωματίζει την πλατεία San Marco και το καμπαναριό της με νοσταλγία και άχλη μιας πόλης που για αιώνες ήταν η σημαντικότερη στον κόσμο.
Η πόλη βρίθει από καλλιτεχνικά δρώμενα, gallerie, εκθέσεις, συναυλίες. Πήγα σε 2 jazz bars, το ένα φανταστικό (Venice Jazz Club) το άλλο πιο ψυχρό και τουριστικό (Laguna Libre), έφυγα στα μισά.
SPOILER: Στο Venice Jazz Club ο Marco που το έχει, θα κανονίσει που θα κάτσεις, παραγγέλνεις και σε σερβίρει, και αφού κακτοποιηθούν όλοι πάει και κάθεται στο Yamaha με ουρά και με τη μπάντα του παραδίδει σεμινάριο jazz πιάνου με άκρως ανεβαστικό performance.

Cip’s club
Ένα από τα εστιατόρια του Cipriani’s που είναι ανοιχτό ακόμα και το φθινόπωρο. Κορυφαίο φαγητό, ασύγκριτο service και μοναδική θέα στον κόλπο της Βενετίας. Απόλαυση!
Όλο το υπόλοιπο ξενοδοχειακό συγκρότημα και τα κορυφαία εστιατόριά του είναι κλειστά μετά τα τέλη Σεπτεμβρίου, που κατά την άποψή μου είναι κρίμα γιατί ο καιρός είναι ακόμα καλός και γιατί να μη μπορώ δηλαδή να απολαύσω το περιβάλλον ΚΑΙ τον Οκτώβριο;
Το διπλανό 5άστερο Airelles Palladio πάντως ήταν ανοιχτό και ο κόσμος απολάμβανε φαγητό και ατμόσφαιρα άλλων εποχών (+ σερβιτόροι ντυμένοι με στολές εποχης και μάσκες, μου έβγαλε ένα Eyes Wide Shut και προσπέρασα..)

Harry’s Bar
Εδώ μια σημείωση, το bar αυτό είναι μεν χιλιοαναφερμένο ανά την υφήλιο ως ο τόπος γέννησης του Bellini, και ο τόπος συναλλαγής που ξεκίνησε την ιστορία του Cipriani. Πήγα 2 φορές. Τη μια ήταν αδύνατο να κάτσεις, ήπια το bellini και έφαγα τις ελιές στο πόδι. Όμως τη δεύτερη, κατά τις 12.00 το μεσημέρι, πέτυχα το απόλυτο. Είμασταν 3 παρέες όλες και όλες, κάτσαμε στα ιστορικά του καθίσματα, μας σέρβιραν το καλύτερο κέικ μαρέγκα που έχω φάει ποτέ, και βέβαια το bellini με γνήσιο χυμό στραγγισμένου ροδάκινου, σου μιλάει απευθείας στο είναι και στο εξηγεί και ωραία.
Βενετία χάρηκα που σε είδα κ με είδες, θα τα ξαναπούμε.