Ο Sid Vicious μας άφησε νωρίς φέτος μέσα στο αίμα και την ηρωίνη, οι Sex Pistols είναι πια ένα κακόγουστο ανέκδοτο και όλοι οι κριτικοί μιλούν για το “New Wave” και τη “συνθετική” επανάσταση. Εγώ και άλλοι Λονδρέζοι που βιώσαμε την έκρηξη του 1976 νιώθουμε ότι η σκηνή έχει βαλτώσει.
Όμως δεν απελπίζομαι, γιατί οι The Damned έβγαλαν νέο άλμπουμ, το Machine Gun Etiquette. Απευθείας δρομολόγιο από το HMV στο σπίτι, και τοποθέτηση βινυλίου στο πικάπ, κατέβασα τη βελόνα και… ένιωσα το κεφάλι μου να εκρήγνυται. Το Punk δεν πέθανε ρε φίλε. Απλά περίμενε τους δημιουργούς του να του δώσουν ξανά το φιλί της ζωής.

Ας βάλουμε τα πράγματα στη θέση τους. Πριν αρχίσουν όλοι να φορούν παραμάνες, πριν ο Malcolm McLaren πουλήσει την επανάσταση στα μπουτίκ της King’s Road, υπήρχαν οι Damned.
Οι Πρώτοι των Πρώτων: Ήταν αυτοί που κυκλοφόρησαν το πρώτο βρετανικό punk single, το “New Rose”, το φθινόπωρο του ’76 (κερδίζοντας το “Anarchy in the UK”).
Το Πρώτο Άλμπουμ: Κυκλοφόρησαν το παρθενικό punk άλμπουμ, το Damned Damned Damned.
Η Επέλαση στις ΗΠΑ: Ήταν η πρώτη βρετανική punk μπάντα που πέρασε τον Ατλαντικό για να ισοπεδώσει το CBGB στη Νέα Υόρκη και το The Masque στο LA.
Σε αντίθεση με τους The Clash, που πάντα ήθελαν να είναι οι «διανοούμενοι επαναστάτες», ή τους Pistols, που έγιναν το απόλυτο μιντιακό τσίρκο, οι Damned ήταν η ατόφια, αληθινή διασκέδαση. Ήταν το γκαράζ χάος προσωποποιημένο. Ο Dave Vanian με το γοτθικό, βαμπιρικό του στυλ να στοιχειώνει τη σκηνή, ο Captain Sensible με την απόλυτη τρέλα του, ο Rat Scabies να χτυπάει τα τύμπανα σαν δαιμονισμένος. Δεν πήραν ποτέ τα εύσημα που τους άξιζαν από τους διανοούμενους κριτικούς, ακριβώς επειδή δεν έπαιρναν τον εαυτό τους σοβαρά. Αλλά για εμάς, τα παιδιά στα σκοτεινά υπόγεια κλαμπ, αυτοί ήταν η αρχική σπίθα.

Όταν διαλύθηκαν πέρυσι, μετά το άνευρο Music for Pleasure, νομίζαμε ότι η ιστορία τους είχε τελειώσει. Ο βασικός συνθέτης και κιθαρίστας τους, ο Brian James, είχε φύγει. Όταν μάθαμε ότι ανασχηματίστηκαν, με τον Captain Sensible να αφήνει το μπάσο για να πάρει την κιθάρα και τον Algy Ward να έρχεται στο μπάσο, υπήρχε τεράστια δυσπιστία. Πώς θα ακούγονται χωρίς τον ιθύνοντα νου τους;
Η απάντηση ήρθε χθες το βράδυ από τα ηχεία μου. Το Machine Gun Etiquette δεν είναι απλά ένας καλός δίσκος. Είναι ένα ηχητικό αριστούργημα που επαναπροσδιορίζει το τι μπορεί να είναι το Punk σήμερα.
- Love Song: Ο δίσκος ανοίγει σαν γροθιά στο στομάχι. Η μπασογραμμή του Algy σε πιάνει από τον λαιμό, η κιθάρα του Sensible είναι κοφτερή σαν ξυράφι και ο Vanian τραγουδάει με μια σκοτεινή, θεατρική ορμή που δεν έχει προηγούμενο. Η ενέργεια είναι ασύλληπτη.
- I Just Can‘t Be Happy Today: Εδώ έρχεται το πραγματικό σοκ. Τι είναι αυτό το κομμάτι; Πλήκτρα; Synthesizers; Σε έναν Punk δίσκο; Κι όμως, λειτουργεί τέλεια! Ακούγεται σαν ψυχεδελικό γκαράζ της δεκαετίας του ’60 που συγκρούστηκε μετωπικά με τρένο. Δείχνει ότι η μπάντα δεν φοβάται να πειραματιστεί.
- Plan 9 Channel 7: Ένα σκοτεινό, κινηματογραφικό έπος. Η φωνή του Vanian εδώ γίνεται ορόσημο, χτίζοντας ένα μακάβριο, σχεδόν γοτθικό τοπίο. Είναι σαν να βλέπεις μια b-movie ταινία τρόμου, αλλά σε ήχο.
- Smash It Up: Το απόλυτο highlight. Το πρώτο μέρος του είναι ένα μελαγχολικό, ακουστικό instrumental – ποιος θα περίμενε τέτοια ευαισθησία και τεχνική από τους Damned; – πριν εκραγεί στο δεύτερο μέρος σε έναν από τους σπουδαιότερους punk ύμνους που έχουν γραφτεί ποτέ, κάνοντας το δωμάτιο να σείεται.
Τι σημαίνει αυτός ο δίσκος για εμάς, τώρα, στο κατώφλι της δεκαετίας του 1980; Η παραγωγή είναι κρυστάλλινη αλλά ταυτόχρονα διατηρεί τη βρωμιά και την τραχύτητα του δρόμου. Υπάρχουν pop μελωδίες, ψυχεδελική ατμόσφαιρα και πειραματισμοί, αλλά ποτέ δεν χάνουν την επιθετικότητά τους. Ακόμα και η διασκευή τους στο “Looking at You” των MC5 αποδεικνύει τις ρίζες τους: καθαρό, αμετανόητο rock ‘n’ roll.

Το Machine Gun Etiquette σώζει τη σκηνή από τον ίδιο της τον εαυτό και από την καρικατούρα στην οποία κινδύνευε να μετατραπεί. Αποδεικνύει περίτρανα ότι δεν χρειάζεται να παίζεις τα ίδια τρία ακόρντα, με την ίδια ταχύτητα για πάντα, απλώς και μόνο για να έχεις την ετικέτα του “Punk”. Μπορείς να εξελιχθείς, να γράψεις πολύπλοκες δομές, να εντάξεις ψυχεδέλεια και ποπ ευαισθησίες, να γίνεις εκπληκτικός μουσικός, και παρόλα αυτά να κρατήσεις την ενέργεια στο κόκκινο και το μεσαίο δάχτυλο σηκωμένο ψηλά απέναντι στο κατεστημένο.
Οι The Damned ξεκίνησαν αυτή την επανάσταση πριν τρία χρόνια. Σήμερα, το 1979, με όλους τους άλλους να έχουν λιποτακτήσει ή να έχουν σβήσει, είναι και πάλι αυτοί που δείχνουν τον δρόμο. Το βινύλιο γυρίζει ξανά. Play it loud.